Szerokość belki opryskowej wpływa na liczbę przejazdów potrzebnych do wykonania zabiegu ochrony roślin. Im większy zasięg roboczy maszyny, tym więcej hektarów może ona opryskać w ciągu godziny. Jednak na polach o nieregularnych kształtach, z licznymi przeszkodami lub nierównym terenem szeroka belka nie zawsze zapewnia przewagę. O rzeczywistej wydajności decydują również czas manewrowania, prędkość jazdy i stabilność oprysku.
Szerokość robocza a rzeczywista wydajność opryskiwacza
Teoretyczną wydajność opryskiwacza można obliczyć, mnożąc szerokość roboczą w metrach przez prędkość jazdy w km/h i dzieląc wynik przez 10. Przy prędkości 10 km/h maszyna z belką 24 m osiąga teoretycznie 24 ha/h, natomiast model z belką 36 m – 36 ha/h.
Takie obliczenie zakłada jednak nieprzerwaną jazdę z ustaloną prędkością. Nie uwzględnia nawrotów, omijania przeszkód, nakładania się przejazdów ani postojów. Dlatego rzeczywista wydajność opryskiwacza może być znacznie niższa.
Na dużych, regularnych działkach szeroka belka pozwala ograniczyć liczbę przejazdów. W gospodarstwach z rozdrobnionymi gruntami różnica między wydajnością teoretyczną a rzeczywistą często okazuje się większa.
Kształt i wielkość pola wpływają na wykorzystanie belki
Długie, prostokątne pola sprzyjają pracy opryskiwaczy o dużej szerokości roboczej. Operator może prowadzić maszynę przez kilkaset metrów bez zmiany kierunku, a następnie wykonać nawrót na uwrociu.
Inaczej wygląda sytuacja na działkach trójkątnych, wąskich lub poprzecinanych przeszkodami. Szeroka belka wymaga wtedy częstszego wyłączania sekcji, a niekiedy również ograniczenia wykorzystywanej szerokości roboczej.
Problemy pojawiają się szczególnie w pobliżu:
- drzew, słupów energetycznych i innych przeszkód terenowych;
- rowów melioracyjnych oraz nierównych granic działek;
- wąskich uwroci, które utrudniają bezpieczne zawracanie;
- klinowych zakończeń pól, gdzie przejazdy częściowo się nakładają.
W takich warunkach opryskiwacz z krótszą belką może pracować sprawniej, ponieważ operator łatwiej wykonuje manewry i rzadziej musi korygować tor jazdy.
Stabilność belki ma wpływ na jakość oprysku
Duża szerokość robocza stawia wyższe wymagania konstrukcji belki i jej układowi stabilizacji. Podczas jazdy po nierównościach końcówki długiej belki mogą wykonywać znaczne ruchy pionowe i poziome.
Zmiany wysokości rozpylaczy względem roślin wpływają na równomierność pokrycia upraw. Zbyt nisko prowadzona belka może powodować nierównomierny rozkład cieczy, natomiast nadmierna wysokość zwiększa ryzyko znoszenia kropel przez wiatr.
Operator musi wtedy ograniczyć prędkość, aby utrzymać odpowiednie warunki aplikacji. W rezultacie większa szerokość robocza nie musi oznaczać wyższej wydajności powierzchniowej.
Nowoczesne układy automatycznej regulacji wysokości belki pomagają ograniczać ten problem. Czujniki monitorują odległość od podłoża lub łanu roślin, a układ sterowania koryguje położenie ramion.
Automatyczne sterowanie sekcjami ogranicza straty podczas oprysku
Na polach o nieregularnych kształtach znaczenie ma również sposób sterowania rozpylaczami. Jeżeli operator ręcznie wyłącza duże sekcje belki, może dochodzić do powstawania nakładek lub omijania fragmentów upraw.
Automatyczne sterowanie sekcjami wykorzystuje pozycjonowanie satelitarne do ograniczania oprysku na powierzchniach, które maszyna już pokryła cieczą. System jest szczególnie przydatny podczas pracy na klinach i uwrociach.
Dlatego porównując opryskiwacze rolnicze, należy sprawdzić nie samą szerokość belki, lecz również liczbę sekcji, możliwości ich sterowania oraz dostępne systemy prowadzenia i stabilizacji.
Pojemność zbiornika i organizacja tankowania
Szeroka belka pozwala szybciej opryskać określoną powierzchnię, ale przy niezmiennej dawce cieczy nie zwiększa liczby hektarów obsługiwanych na jednym napełnieniu zbiornika.
Przykładowo zbiornik o pojemności 3000 l przy dawce 200 l/ha wystarcza na opryskanie 15 ha, niezależnie od szerokości belki. Maszyna o większej wydajności powierzchniowej szybciej zużyje przygotowaną ciecz, dlatego częściej będzie potrzebowała tankowania w przeliczeniu na godzinę pracy.
Jeżeli punkt poboru wody znajduje się daleko od pola, dojazdy i przygotowywanie kolejnych porcji cieczy mogą ograniczyć korzyści wynikające z większej szerokości roboczej.
Jak dobrać szerokość belki opryskowej do gospodarstwa?
Przed zakupem należy przeanalizować powierzchnię i kształt działek, długość przejazdów, szerokość ścieżek technologicznych oraz warunki terenowe. Trzeba również uwzględnić pojemność zbiornika, dostępność wody i wyposażenie układu sterowania.
Szeroka belka przynosi największe korzyści tam, gdzie gospodarstwo może wykorzystać jej pełny zasięg bez częstych ograniczeń prędkości i manewrowania. Jeśli szukasz opryskiwacza dopasowanego do warunków Twojego gospodarstwa, zapoznaj się z ofertą firmy Agrobor. Dostępne opryskiwacze Agrio różnią się parametrami roboczymi i wyposażeniem, co pozwala porównać rozwiązania przeznaczone do różnych rodzajów upraw i wielkości pól.
